Çocukta Okuma Alışkanlığı ve Öneriler

 

Birçok ilk çocukların yaşamında ailede yaşanır. Temel eğitimin aile alındığı ve bu eğitimin de bireylerin hayatında bir ömür boyu etkisinin devam ettiği bir yaşam alanıdır. Hemen her konuda çocuk gelişimi ile ilgili olduğu gibi okuma alışkanlığının da kazanılmasın da birinci derecede ailenin etkisi vardır.

Ülkemizde ailelerin hassas oldukları konulardan biri okuma alışkanlığıdır. Çocuklarının okuma alışkanlığının kazanılmasına aileler önem verirler. Aileler için okuma alışkanlığının kazanılması, çocuk yetiştirmenin önemli ölçütlerinden biridir. Okuma alışkanlığı toplumsal olarak da başarılı olmaları için olmazsa olmaz koşullardan birisi olarak görülür. Okuma alışkanlığı toplumumuzda çocukların başarılı olması için olmazsa olmaz koşullardan birisi olarak görülür. Başarılı bir birey olmanın yanında, kaliteli ve düzgün bir bireyin yetişmesi için de toplumumuz okuma alışkanlığını önemli bir yöntem olarak görmüştür.

Aile kültürü ile okuma alışkanlığının kazanılması ve çocuk tarafından da içselleştirilmesi alınan eğitimle ilgilidir. Okuma alışkanlığının kazanılmasını bu iki temel kriter belirlemektedir. Okuma alışkanlığına ebeveynlerin sahip olması ve kitapla günlük hayatlarında zaman geçirmeleri, çocukların okuma alışkanlığı kazanmasında temel adımdır.

Çocukluk hayatında alışkanlıklar ve davranışlar temel olarak model alma yöntemi ile kazanılır. Çocukları bire bir yaşamlarına giren modeller, etkilemekte ve yaşamlarına yön verebilmektedir. Sadece tabi ki model alma öğrenme de tek başına etken değildir ancak diğer öğrenme yöntemlerine göre etkisi daha güçlüdür. Çocuklar eğer aile ortamında ve yaşamlarındaki temel modellerde okuma alışkanlığı ile karşılaşırlarsa okuma alışkanlığı ile temel modellerde karşılaştırılırsa okuma alışkanlığının kazanılması daha kolay olacaktır.

Aileden sonra, okuma alışkanlığının oluşmasında ve devamının gelebilmesinde okul hayatı gelmektedir. Anasınıfına çocukların başlaması ile birlikte ailelerinden daha çok çocuklar okuldaki sosyal çevrelerinde zaman geçirmeye başlar. Ebeveynlerin dışında da okul hayatının başlaması ile başka modeller çocukların hayatlarına etki etmeye başlar. Öğretmenlerin de ebeveynlerden sonra çocuklar üzerinde etkileri oluşur.

Çocukların okul hayatlarında, yaşamdaki modeller dışında nasıl bir eğitim aldıkları ve eğitimin niteliği, çocukların öğrenmeye karşı tutumlarını öğrenme isteklerini net olarak belirler. Çocukları okul hayatının doğru ele alabilmesi, yakın takip edebilmesi ve ihtiyaçlarını kontrollü bir şekilde belirlemesi; öğrencinin doğru yönlendirilmesini sağlar. Okulun sonuçta bu mekanizmayı kurabilmesi, çocukların hayatlarındaki okulun ağırlığını belirleyecek ve etki gücünü oluşturacaktır. Tam da işte bu noktada, okuma alışkanlığına olumlu yönlendirebilme imkanı ortaya çıkmaktadır. Okuma alışkanlığının oluşmasına, zamanında doğru yönlendirme ve okul-aile birliği imkan verecektir.

Çocuk gelişiminde okuma alışkanlığı farklı zamanlarda farklı karşılıklar bulabilir. Çocukların ilgi alanı da yaşın artması ile değişmekte ve çocuk bu değişim sonucunda okumayı arttırabilip azaltabilmektedir. Çocuklar ilkokul döneminde çok sık okuyabilirken, çocukların ergenlikle birlikte ilgi alanı değişebilmekte ve çocukların gündeminden okuma alışkanlığı düşebilmektedir.

Anne baba tutumlarının da okumanın pekişmesi için diğer olumlu alışkanlıkların kazanılmasındaki gibi önemlidir. Çocukların yaşadıkları bu gelgitler ve bu ilgi değişimleri karşısında anne baba, soğukkanlılığını korumalı ve sabırlı olmalıdır. Çocukların bu dönemsel değişimlerine karşı ailelerin, okulun, öğretmenlerin pozitif tutumlara sahip olabilmeleri, okuma alışkanlığının kazanılmasına yardımcı olacaktır.

Ebeveynler ve eğitimciler için uzun yıllardır çocukların okuma konusu bir dert kaynağı olmuş ve nasıl bu alışkanlığın kazandırılacağı karşımıza bir sorun olarak çıkmıştır. Ailelerin istedikleri gibi bir alışkanlıktır, okuma alışkanlığı ancak yaşadığımız dönemin de her dönemde olduğu gibi kendi özellikleri ve trendleri bulunmaktadır.

Dönemsel olarak çocukların ve ergenlerin tutumları farklılık gösterir. Her alanda teknolojik gelişimin yoğun hissedildiği bir dönemdeyiz. Hayatımızda her geçen gün bilgisayar, daha fazla yer tutmakta ve çocukların özellikle de zaman geçirmekten keyif aldıkları bir araç olmaktadır. Toplumda olduğu gibi büyük bir dönüşüm çocukların dünyasında da etkisini göstermektedir. Teknoloji sonuç olarak sosyal yaşamımıza bire bir etki etmektedir. Davranışlar, alışkanlıklar ve kültürler bu etki sonucunda değişmektedir.

Okuma alışkanlığına, bütün bu değişimlere rağmen olan ihtiyaç hala devam etmektedir. Hayatımıza okumanın kattıkları hala geçerlidir. Bu da çocuklarımızın pozitif alışkanlığı kazanmaları yaşam için önemlidir. Aileler ve eğitimciler, bu alışkanlığı çocukların kazanabilmesi için sabırlı olmalı ve yaşamda karşılığı olan pratik çözümler üretmelidir. Bu sabrı göstermeye değecektir. İşte çocukların okuma alışkanlığı kazanması için birkaç tavsiye;

  • Bir çocuk dergisine abonelik
  • Kütüphane oluşturmak
  • Birlikte sahafları gezmek
  • Kitap okumaya aile olarak zaman ayırmak
  • Kitabı hediye olarak kullanmak
  • Farklı tasarım ve renklerde kitap almak
  • Kitabı yatağın başucunda bulundurma

Çocuklara ve sizlere bol kitaplı günler…

 

 

 

Benzer Konular

Author: Sevtap Kılınç

Sosyal Medyada Paylaş:

Yorum Yapmak İster Misiniz?

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.